Jamnik to bez wątpienia pies o wyjątkowym, charakterystycznym wyglądzie. Wyróżnia go jego długi tułów i krótkie nogi. Niewielkich rozmiarów pupil był niezwykle popularny w latach 90. ubiegłego stulecia. Obecnie jamniki znów wracają do łask, w związku z czym coraz częściej można spotkać je na ulicach polskich miast. Co warto wiedzieć o tej wyjątkowej rasie? Co jeszcze wyróżnia jamnika i dla kogo będzie on idealnym towarzyszem?
Jamnik – historia rasy
Rasa ta pochodzi z Niemiec. Pierwotnie jamniki pomagały swoim opiekunom, wówczas głównie myśliwym, polując na borsuki i inne niewielkie zwierzęta żyjące w norach, inaczej jamach – stąd też ich nazwa. Psy te wywodzą się od ras gończych. W XIX wieku założono pierwszy klub miłośników jamników, a na początku XX wieku ustalono jego wzorzec.
Jamnik – wzorzec i opis rasy
Jamniki to popularne czworonogi, które chętnie wybierane są na psy towarzyszące. Wszystkie występujące dziś jamniki, odpowiadające wzorcowi rasy, podzielić można na kilka osobnych wariantów, różniących się między sobą:
- rozmiarem,
- rodzajem sierści,
- umaszczeniem.
Wygląd i budowa ciała jamnika
Jamniki charakteryzują się przede wszystkim swoją nietypową sylwetką. Niska, muskularna budowa z długim tułowiem ułatwia jamnikom poruszanie się pod ziemią. Wąska klatka piersiowa i krótkie, silne łapy były idealnym narzędziem do kopania. Najważniejsze cechy budowy ciała jamnika to:
- nieduża waga, która w zależności od odmiany wynosi od 5 do 12 kg,
- wąska klatka piersiowa,
- krótkie, wytrzymałe kończyny,
- długi, mocny ogon, noszony równo z linią grzbietu,
- długa, zwężająca się ku nosowi głowa,
- długie, zaokrąglone uszy opadające po bokach głowy.
Jamnik – rozmiary
Jamniki występują w trzech różnych rozmiarach. Rozróżnia się je przede wszystkim na podstawie obwodu klatki piersiowej jamnika. Rozmiary jamników to:
- standardowy,
- miniaturowy,
- króliczy.
Pierwszy z nich, czyli rozmiar standardowy, cechuje się obwodem klatki piersiowej powyżej 35 centymetrów. Jamniki miniaturowe posiadają obwód klatki piersiowej w granicach 30–35 centymetrów, natomiast jamniki królicze – mniejszy niż 30 cm.
Odmiany w rasie
Rasa ta ma także trzy odmiany, które różnią się między sobą rodzajem i długością sierści. Są to:
- jamniki krótkowłose,
- jamniki długowłose,
- jamniki szorstkowłose.
Każda z odmian wyróżnia się unikalnym wyglądem i wymaga odmiennej pielęgnacji. Jamnik krótkowłosy posiada krótką, gładką sierść, przylegającą do ciała. Odmiana długowłosa to jamniki o dłuższym, jedwabistym włosie z charakterystycznymi piórami na uszach i ogonie. Trzecia odmiana to jamniki o krótkiej, szorstkiej i gęstej sierści oraz charakterystycznych brwiach i bródce.
Umaszczenie psów rasy jamnik
Umaszczenie jamników jest bardzo różnorodne. Najczęściej spotyka się psiaki w kolorze czarny, podpalanym, jednak ich sierść może być także jasnobrązowa, czekoladowa i marmurkowa. Jamniki mogą mieć umaszczenie:
- jednobarwne (np. rude, żółte),
- dwubarwne (np. czarne podpalane, czekoladowe podpalane),
- marmurkowe (z unikalnymi wzorami),
- pręgowane (przypominająca umaszczenie tygrysa).
Temperament i charakter jamnika
Temperament jamnika to połączenie energii, odwagi, ale i delikatności. Mimo iż jest to pies o silnej osobowości, wciąż potrzebuje on kontaktu z człowiekiem. Konsekwentne wychowanie jest bardzo ważne. Jamniki często są wspaniałymi towarzyszami rodzinnymi, ale wymagają wczesnej socjalizacji i rozsądnego podejścia. Jest to rasa o silnym charakterze, inteligentna, nierzadko niezależna, a nawet uparta. Niektóre z cech tego ciekawskiego i energicznego psa myśliwskiego przetrwały w nim do dziś. Jak każda rasa, także i jamniki mają swoje zalety i wady.
Jamnik:
- jest inteligentny, lojalny i śmiały,
- bywa uparty i zadziorny,
- potrzebuje ruchu i zajęcia.
Do wychowania i wspólnego poznania się, należy w sposób szczególny podejść w domach z małymi dziećmi. Pociechy muszą bowiem wiedzieć, jak obchodzić się z psiakiem, dawać mu miejsce do odpoczynku, ale i umiejętnie go aktywizować.
Jamnik to pies odpowiedni dla osób aktywnych. Pies tej rasy potrzebuje regularnych spacerów i zadań angażujących umysł. Odpowiednie będą więc nie tylko aktywności fizyczne, ale także nauka komend, zabawy węchowe i zabawy na orientację. Właściciel powinien być cierpliwy i stanowczy. Jamnik pasuje zarówno do singli, jak i rodzin z dziećmi.
Inteligencja i samodzielność
Jamniki to czworonogi inteligentne; bardzo szybko zapamiętują komendy, lubią się uczyć, choć potrafią pokazać swój charakter i upór. Należy więc pamiętać, że każdy trening z jamnikiem wymaga przede wszystkim:
- konsekwencji,
- pozytywnego podejścia,
- cierpliwości,
- zrozumienia rasy i jej historii.
Instynkt łowiecki
Każdy, kto decyduje się na zakup lub adopcję szczeniaka jamnika, powinien pamiętać, że są to psy o silnym instynkcie łowieckim. Na spacerze psy te będą intensywnie węszyć, poszukiwać nowych tropów, a nawet zwierzyny.
Żywienie jamników
Odpowiednia dieta jest podstawą dobrej kondycji jamnika. Utrzymanie prawidłowej masy ciała wspiera bowiem właściwe zdrowie kręgosłupa, ale i ogólne samopoczucie psa. Jamniki potrzebują ruchu, dlatego znaczna nadwaga może być niebezpieczna dla ich zdrowia fizycznego i psychicznego. Niestety nadwaga i otyłość występują u jamników dość często. Dlatego też bardzo ważne jest, aby:
- regularnie kontrolować wagę psa,
- dobierać porcje do jego aktywności,
- przy objawach nietolerancji poradzić się weterynarza,
- dopasować dietę do stanu zdrowia psa.
Dieta
Dobra, odpowiednio dobrana dieta wpływa na zdrowie jamnika. Żywienie jamnika powinno być dopasowane do jego wieku, wagi, ale i stopnia jego codziennej aktywności. Zła dieta może prowadzić do:
- nadwagi,
- otyłości,
- alergii,
- nietolerancji pokarmowych,
- obciążenia kręgosłupa.
Nadwaga to dla jamnika szczególne zagrożenie, ponieważ przeciąża ona jego długi grzbiet.
Pielęgnacja jamników
Jamnik, jak każdy pies, wymaga odpowiedniej pielęgnacji. To, jak dbać o pupila, zależy przede wszystkim od rodzaju jego sierści. Nieco innej pielęgnacji wymaga bowiem jamnik szorstkowłosy, innej krótko-, a jeszcze innej długowłosy.
W przypadku jamników krótkowłosych wystarczy szczotkowanie raz w tygodniu. U psów długowłosych potrzebne jest częstsze szczotkowanie, które pozwala zapobiec powstawaniu nieestetycznych kołtunów. Jamnikom szorstkowłosym zaleca się trymowanie.
Należy pamiętać również o odpowiedniej i regularnej pielęgnacji uszu jamnika. Szczególnej uwagi wymagają także pazury i zęby. Czyszczenie uszu specjalnymi płynami pomaga uniknąć infekcji, z kolei skracanie pazurów zapobiega ich zadzieraniu, łamaniu oraz poczuciu dyskomfortu przy chodzeniu czy kopaniu. Aby zęby jamnika zachowały należytą czystość i kondycję, warto stosować specjalne gryzaki psie oraz materiałowe szarpaki, które korzystnie wpływają na usuwanie kamienia ze szkliwa i zapobiegają jego gromadzeniu.
Jamniki to wspaniałe psy, które idealnie sprawdzą się jako towarzysze dla niejednej rodziny. Pamiętajmy tylko o ich odpowiednim wychowaniu, socjalizacji i pielęgnacji, a przede wszystkim o należytej dawce uwagi i miłości dla naszego czworonoga!
